Omdat het al eeuwenlang een vaste waarde is in de traditionele Europese kruidengeneeskunde mag het valkruid (Arnica montana) zeker in geen enkele kloosterkruidentuin ontbreken.
Gele bloemen
Valkruid heeft prachtige gele, margrietachtige bloemen waarmee het in het late voorjaar bloeit. Het is een overblijvende, kruidachtige plant die tussen de 20 en 60 centimeter hoog wordt. Aan de basis van de plant ligt een plat rozet van eivormige, behaarde bladeren die dicht op de grond rusten. De plant bloeit in de vroege zomer van juni tot augustus.

Rommelig
Tijdens de bloeiperiode verschijnen er diepgele, aromatisch geurende bloemhoofden met een doorsnede van zo’n 6 tot 8 centimeter. Opvallend is dat de bloemblaadjes er vaak wat ‘rommelig’ of verwaaid uitzien, wat een kenmerkend detail is voor deze soort. Het verspreidingsgebied loopt van het zuiden van Scandinavië tot de Pyreneeën en de Balkan. Ze is vooral talrijk in de Alpen en de Karpaten, op humusrijke kalkarme weiden op hoogtes tot wel 2.800 meter.
Giftig
Het zijn met name de bloemhoofdjes die de actieve bestanddelen bevatten, zoals flavoïden, die verantwoordelijk zijn voor de medicinale werking. De belangrijkste medicinale eigenschap van het valkruid is het vermogen om ontstekingen te remmen en pijn te verlichten. Het wordt toegepast in de vorm van zalven, crèmes en gels voor de behandeling van kneuzingen, verstuikingen, blauwe plekken, en zwellingen. Ook verzacht het de jeuk, en roodheid na een insectenbeet. Hoewel Arnica een krachtig natuurproduct is, is voorzichtigheid geboden bij het gebruik. De pure, onverdunde plant is giftig en mag nooit op open wonden of beschadigde huid worden gebruikt. Ook inname van de pure plant is gevaarlijk. Als gorgeldrank kan het wel gebruikt worden bij ontstekingen van mond- en keelholte en bij tandvleesontsteking. Een thee van valkruid zou de bloedsomloop en de doorbloeding van hart stimuleren.
Die Arnika ist sehr warm, und sie hat eine giftige Wärme in sich. Und wenn ein Mann oder eine Frau in Begierde brennt und wenn ein Mensch jenen oder jene an der Haut mit grüner Arnika berührt, wird er in Liebe zu ihm entbrennen, und nachdem dann jenes Kraut vertrocknet ist, wird dann der Mann oder die Frau, die mit diesem Kraut berührt worden ist, von jener Liebe, in der er entbrannt ist, beinahe betört, sodaß er fortan dumm sein wird.
Nico Rookmaker
26 september 2026
Bronnen
- Kruiden Encyclopedie, Nico Vermeulen
- Heilkraft der Natur „Physica“, Hl. Hildegard

