Ui

Net als vorig jaar is het weer een heel erg droog voorjaar. In De Bilt, de thuisbasis van het KNMI, viel in de afgelopen maand slechts 2,4 millimeter regen. Dat maakt april 2026 tot de op een na droogste sinds het begin van de metingen in 1901. De droogte was ook goed in de tuin waar te nemen. Daarom is de pomp voor beregeningsinstallatie vandaag maar weer uit de kelder gehaald en zal de tuin vannacht worden beregend.

Deze uien zijn in de kruidentuin gepoot.

Verschillende uien gepoot

We hebben vandaag flink wat verschillende planten gepoot. Waaronder de ui (Allium cepa). Zoals op de foto is te zien hebben we verschillende soorten geplant in verschillende kleuren. Rembertus Dodonaeus schreef al in 1554 in zijn Cruijdeboeck:

"Van Aijeuijn vindt men veelderhande gheslachten, die eenighe sijn wit, die andere root, som lanck, som ront, som groot, som cleyn, maer al van eender cracht ende smaeck."
— Rembertus Dodonaeus

Gezond

De ui wordt al sinds de oudheid geroemd vanwege zijn gezondheidbevorderende werking. Nico Vermeulen schrijft in zijn kruidenencyclopedie zelfs: “er is nauwelijks een gezonder kruid te bedenken”. Vooral de werking bij griep en verkoudheid wordt door hem geprezen. “De bol is op zijn gezondst wanneer hij als rauwe snippers aan salades wordt toegevoegd”, gaat hij verder, en: “gebakken uien verliezen veel van hun krachten”. Opmerkelijk, want Hildegard von Bingen schrijft juist in haar Physica (ca. 1150):

"Roh ist es so Schädlich und giftig zu essen wie der Saft unnützer Kräuter. Gekocht ist er gesund zu essen, weil durch das Feuer das Schädliche, das in ihm ist, vermindert wird."
— Hildegard von Bingen

Tegen wormen

In The Complete Herbal uit 1649 van de Engelse botanist Nicolas Culpeper (1616-1654) lezen we:

"They are flatulent, or windy, but provoke the appetite, increase thirst, ease the bowels and make the courses. Onions increase sperm. They kill worms in children if they drink the water in which the Onions have been steeped all night. Onions, eaten with honey or sugar and oil, help an inveterate cough and expectorate tough phlegm. Snuffed up the head, the juice purges the head and helps lethargy, but eaten often is said to procure pains in the head. The juice is good for scalds and burns, and used with vinegar it takes away blemishes, spots and marks in the skin."
— Nicolas Culpeper

Siroop

Tegenwoordig wordt het sap van de ui door sommigen verwerkt tot siroop met honing en gebruikt als medicijn tegen hoest, astma en bronchitis. En een tinctuur van ui, gemaakt door een ui in alcohol te laten trekken, is urinedrijvend en wordt gebruikt om sediment uit de blaas te verdrijven en waterzucht te behandelen.

Hoofd Kruidentuin Nico Rookmaker. Nico Rookmaker
2 mei 2026